Krótka historia Pasłęka, czyli co trzeba wiedzieć

Krótka historia Polski
Herb rycerski Prus, przyjęty przez możniejsze rodziny Prusów, tworzących jeden ród heraldyczny.

Średniowiecze

W IX wieku okolice Pasłęka zamieszkiwało  pruskie plemię Pogezan. Najstarszym znanym ich królem był Hoggo, którego gród znajdował się w okolicach dzisiejszego Morąga. Pierwsza wzmianka o ziemi pasłęckiej (TERRA PASSALUCENSIS) pochodzi z roku 1231, kiedy to Krzyżacy rozpoczęli systematyczny podbój ziem pruskich. Gród Passlock został zdobyty w latach 1237-1238 przez wojska krzyżackie pod wodzą Hermana Balka.

Pasłęk w obszarze administracji:

1238 -1466  Państwa zakonu krzyżackiego (228 lat) Więcej o tym okresie … (kliknij)

29 września 1297 roku Pasłęk, z nadania krzyżackiego mistrza krajowego Meinhardta z Querfurtu, uzyskał prawa miejskie. Miasto otrzymało nazwę Holland jako uznanie wobec sprowadzonych osadników holenderskich, którzy je zbudowali oraz przez dziesięciolecia prowadzili osuszanie okolicznych bagien. Na miejscu dawnego pruskiego grodu stanął na początku XIV wieku murowany zamek. W tym czasie wokół miasta wybudowano mury obronne wraz z bramami i basztami. W 1410 roku, po bitwie pod Grunwaldem, wojska polskie zajmują miasto. W 1454 roku pasłęccy mieszczanie przystąpili do antykrzyżackiego Związku Pruskiego.

1466 – 1525 Państwa krzyżackiego w Prusach (59 lat) Więcej o tym okresie … (kliknij)

Pasłęk siedzibą komturów. 18 stycznia 1520 – Polacy zdobywają Pasłęk pod wodzą hetman Firleja i burzą zamek.

1525 – 1627 Prusy Książęce (lenno Królestwa Polskiego) (102 lata) Więcej o tym okresie … (kliknij)

1627 – 1701 Prusy Książęce (niezależne od Królestwa Polskiego) (74 lata)

W roku 1656 w Pasłęku spotykają się król szwedzki Karol Gustaw i elektor brandenburski Fryderyk Wilhelm. Powstają dla kościoła św. Bartłomieja: barokowy ołtarz (wykonał przez go Izaak Ryga, a pomalował w 1692 r. Gottfryd Hinz),  ambona ( rok1690, dzieło Dobela).

1701 – 1871 Królestwo Prus (170 lat) Więcej o tym okresie … (kliknij)

W 1701 roku nazwę miasta Holland zmieniono na Preußich Holland (po polsku: Holąd Pruski). W latach 1717-1719 Andreas Hildebrandt z Gdańska wybudował organy, użytkowane do dziś, dla kościoła św. Bartłomieja. W 1818 roku miasto stało się siedzibą powiatu pruskohollądzkiego w rejencji królewieckiej. W XIX wieku ciekawym epizodem z tego czasu jest pobyt, po upadku powstania listopadowego, w okolicach miasta, internowanych polskich żołnierzy.

1867 – 1919 – Cesarstwo Niemieckie (52 lata)

W czasie I wojny światowej wybudowano koło Pasłęka (wieś Krosno) duży obóz jeniecki.

1919 – 1933 Rzesza Niemiecka (Republika Weimarska) (14 lat)

1933 – 1945 – III Rzesza Niemiecka (12 lat)

1945 – 1946 – okupacja radziecka (1 rok)

Po zdobyciu miasta 23 stycznia 1945 roku przez odziały Armii Czerwonej miasto zostaje przez nich zniszczone w 60%.

1946 – 1989 – Polska Rzeczpospolita Ludowa (53 lata)

Do 1948 roku niemieccy mieszkańcy miasta zostają wysiedleni, a na ich miejsce przybywają m.in. repatrianci z Wołynia i Wileńszczyzny, mieszkańcy Centralnej Polski oraz przesiedlona w ramach akcji „Wisła” ludność narodowości ukraińskiej.

1989 – obecnie – Rzeczpospolita Polska (30 lat)

 więcej dat …

 

Roman Cichocki

Latest posts by Roman Cichocki (see all)